W ostatnich dniach i tygodniach w różnych źródłach informacji pojawiło się wiele pytań dotyczących toczącego się obecnie postępowania w sprawie planu zagospodarowania przestrzennego nr 53 „Centrum biomasy w Hennickendorfie”.
Aby ułatwić zrozumienie przebiegu postępowania i umożliwić orientację w faktach, gmina Rüdersdorf koło Berlina przygotowała podsumowanie aktualnego stanu postępowania. Dla większej przejrzystości udostępniono trzy wersje, które nie różnią się pod względem treści, ale różnią się stylem wypowiedzi. Prosimy o wybranie wersji, która najbardziej Państwu odpowiada.
Na wstępie należy zaznaczyć, że procedura sporządzania planu zagospodarowania przestrzennego stanowi całkowicie standardową praktykę i wchodzi w zakres podstawowych zadań gminy. Przebieg procedury, możliwości udziału społeczeństwa oraz terminy są jasno uregulowane przepisami prawa. Również obecna procedura przebiega zgodnie z tym przejrzystym procesem. Wszystkie dokumenty są dostępne w systemie informacyjnym Rady Gminy Rüdersdorf koło Berlina. Można tam również sprawdzić, że projekt został już przedstawiony licznym gremiom, a ostatnio odbyła się prezentacja dotycząca aktualnego stanu prac w tych gremiach. BSR udostępnia oddzielne informacje na temat projektu na swojej stronie internetowej . Administracja udzieliła również odpowiedzi na zapytanie przewodniczącego rady gminy dotyczące poszczególnych kwestii.
Podsumowanie
Obecnie dostępnych jest wiele informacji na temat projektu BSR – oto znane nam fakty:
- Od 2010 r. teren ten jest ujęty w planie zagospodarowania przestrzennego gminy jako obszar specjalny „Kompostowanie/Wykorzystanie biomasy do celów energetycznych”;
- Zakład ten funkcjonuje od dziesięcioleci. Firma BSR nabyła go w 2018 roku i zainwestowała już znaczne środki w jego modernizację.
- W maju 2023 r. Krajowy Urząd ds. Środowiska (LfU) wezwał spółkę BSR do zastosowania nowych przepisów dotyczących ochrony powietrza w odniesieniu do zakładu, na którego budowę wydano pozwolenie w 1997 r. Spółka BSR musi ogrodzić tereny, na których znajdują się odpady biologiczne (wznosząc wokół nich budynek).
- Do wzniesienia niezbędnych w tym celu budynków konieczny jest plan zagospodarowania przestrzennego (B-Plan).
- Październik 2024 r.: Złożenie przez BSR wniosku o sporządzenie planu zagospodarowania przestrzennego do władz gminy. Cel: modernizacja istniejącego centrum biomasowego; budowa hal kompostowniczych („obudowa”), budynków socjalnych oraz biogazowni; a tym samym poprawa ochrony środowiska i wód gruntowych oraz zapewnienie lepszych warunków pracy.
- Grudzień 2024 r.: Uchwała Rady Gminy w sprawie wszczęcia procedury sporządzenia planu zagospodarowania przestrzennego
- Wiosna 2025 r.: Wczesne zaangażowanie społeczeństwa w postaci spotkania informacyjnego:
- Z ekspertyz wynika, że można spodziewać się znacznej poprawy sytuacji (zapach, hałas, pył). Pozostaje jednak kwestia ruchu przejeżdżającego przez miejscowość. W związku z tym rozważa się modernizację i wykorzystanie drogi gospodarczej jako dojazdu do zakładu z drogi B1/5.
- Grudzień 2025 r.: Przedłożono projekt planu zagospodarowania przestrzennego; planowane jest ponowne konsultacje społeczne po uzyskaniu zgody rady gminy (decyzja ta nosi nazwę „uchwała zatwierdzająca”);
- Ważne: Nie jest to jeszcze decyzja w sprawie planu zagospodarowania przestrzennego!
- Styczeń 2026 r.: Opublikowanie wszystkich dokumentów planistycznych oraz zorganizowanie kolejnego spotkania informacyjnego; każdy może zgłosić swoje uwagi. Dopiero po przeanalizowaniu (rozpatrzeniu) wszystkich uwag przez radę gminy plan zagospodarowania przestrzennego może zostać przyjęty w formie uchwały. Wcześniej należy zawrzeć umowę urbanistyczną z BSR w celu uzgodnienia przejęcia kosztów oraz warunków stawianych przez gminę.
Dla lepszego zrozumienia:
- Plan zagospodarowania przestrzennego nie reguluje kwestii, czy oraz w jakiej ilości firma BSR może przetwarzać materiał kompostowy w tej lokalizacji. Niezbędne w tym zakresie zezwolenia wydaje Krajowy Urząd ds. Środowiska – niezależnie od planu zagospodarowania przestrzennego. BSR zobowiązała się jednak wobec gminy, że w przyszłości nie będzie przetwarzać w zakładzie w Hennickendorfie ilości większych niż te, na które dotychczas uzyskano zezwolenia .
- Odrzucenie dalszego postępowania w sprawie planu zagospodarowania przestrzennego nie spowodowałoby likwidacji istniejącego obiektu.
- Bez planu zagospodarowania przestrzennego gmina ma mniejszy wpływ na dalszy rozwój.
- O terminie przyjęcia planu zagospodarowania przestrzennego decyduje rada gminy. Należy zadbać o to, aby wszystkie realistyczne wymagania zostały wcześniej uwzględnione w umowie urbanistycznej.
Podsumowanie w prostym języku:
Szanowni mieszkańcy Hennickendorfu,
Projekt berlińskiej firmy Stadtreinigung (BSR) w dzielnicy Hennickendorf budzi obecnie wiele pytań. Kompostownia istnieje już od wielu lat. Od 2010 roku teren ten jest wpisany w planie gminy jako obszar przeznaczony pod kompostowanie. Firma BSR nabyła ten obiekt i wprowadziła już wiele ulepszeń.
Krajowy Urząd ds. Środowiska wymaga w przyszłości jeszcze surowszych przepisów. W związku z tym odpady biologiczne muszą być składowane i przetwarzane w halach. W tym celu gmina potrzebuje nowego planu. Firma BSR złożyła w 2024 r. wniosek o opracowanie tego planu. Celem jest: nowoczesne hale, budynek z toaletami, szatniami i kuchnią dla pracowników oraz nowa biogazownia. Dzięki temu mają się zmniejszyć uciążliwości związane z zapachami, hałasem i pyłem, a brudna woda nie będzie już przedostawać się do wód gruntowych.
W 2025 roku przekazano mieszkańcom pierwsze informacje na ten temat. Eksperci twierdzą, że większość uciążliwości ulegnie zmniejszeniu. Jedynie intensywny ruch drogowy pozostanie bez zmian. W związku z tym rozważa się budowę nowego dojazdu z drogi federalnej.
W grudniu 2025 r. rada gminy podejmie decyzję dotyczącą kolejnego etapu. Jeśli uzyska się większość głosów, od stycznia 2026 r. wszyscy zainteresowani będą mogli zapoznać się z dokumentacją i wyrazić swoją opinię na ten temat. Dopiero po tym etapie plan będzie mógł zostać przyjęty.
Ważne jest to, że plan nie decyduje o ilości odpadów. Decyzję w tej sprawie podejmuje Krajowy Urząd ds. Środowiska. BSR zapewnia nas jednak, że nie będzie przetwarzać większych ilości niż te, na które uzyskano już zezwolenie. Nawet jeśli plan zostanie odrzucony, kompostownia pozostanie w dotychczasowym miejscu. Bez tego planu gmina ma jednak mniejszy wpływ na tę sprawę.
Gmina pragnie, aby wszyscy mieszkańcy byli dobrze poinformowani i mieli możliwość zabrania głosu. W dniu 11 grudnia 2025 r. odbędzie się w tym zakresie publiczna dyskusja na terenie kompostowni, transmitowana przez telewizję.
Z poważaniem
, burmistrz miasta Sabine LöserSzczegółowe wyjaśnienie
Szanowni mieszkańcy i mieszkanki,
szanowni mieszkańcy i mieszkanki Hennickendorfu,W związku z projektem berlińskiej firmy Berliner Stadtreinigung (BSR) dotyczącym modernizacji jej centrum przetwarzania biomasy w północnej części dzielnicy Hennickendorf krąży obecnie wiele nieprawdziwych informacji. Dlatego pragnę w ten sposób poinformować Państwa o znanych mi faktach.
W październiku 2024 r. spółka BSR złożyła do naszej gminy wniosek o sporządzenie planu zagospodarowania przestrzennego (B-Plan) dla terenu, który w planie zagospodarowania przestrzennego z 2010 r. został wyznaczony jako obszar specjalny przeznaczony do kompostowania i wykorzystania biomasy do celów energetycznych.
W tej lokalizacji od dziesięcioleci działa zatwierdzona kompostownia. Firma Büssow prowadziła tam również biogazownię. W 2018 roku firma BSR nabyła ten obiekt, przystąpiła do umowy o charakterze publiczno-prawnym, utwardziła tereny, wyłączyła z eksploatacji często powodującą nieprzyjemny zapach biogazownię oraz zainwestowała w ostatnich latach znaczne kwoty w fachową likwidację ogromnych ilości zanieczyszczeń historycznych, które stanowiły zagrożenie dla powietrza i gleby. Zbudowała nową drogę dojazdową, aby odciążyć ulicę Klosterdorfer Weg, stworzyła ogrodzenie, które zapobiega zanieczyszczaniu sąsiednich terenów rozrzuconymi odpadami z tworzyw sztucznych, a także zleciła oczyszczenie pól i lasów z tych odpadów.
Za wydawanie zezwoleń na tego typu instalacje odpowiada Krajowy Urząd ds. Środowiska (LfU), który wydał zezwolenie na tę instalację również za czasów Büssowa. W tym zakresie zastosowanie ma przede wszystkim federalna ustawa o ochronie przed emisjami (BImSchG). Podobnie jak w 2007 r., w 2023 r. LfU wydało nakaz dostosowania instalacji zatwierdzonej w 1997 r. do nowych przepisów technicznych (tym razem: Techniczne wytyczne dotyczące ochrony powietrza – TA Luft z 2021 r.).
BSR planuje obecnie budowę hal kompostowych (tzw. „obudowy” mającej na celu zapobieganie emisji zapachów i innych zanieczyszczeń), budowę budynku socjalnego dla swoich pracowników, a także budowę nowej biogazowni w celu pozyskiwania energii z gazów powstających podczas kompostowania. Aby zapobiec przedostawaniu się substancji szkodliwych do wód gruntowych, kompostowanie nie odbywa się już „na otwartej przestrzeni”, lecz na utwardzonych powierzchniach wyposażonych w nowoczesny system odwadniania i oczyszczania wody.
W tym celu spółka BSR mogłaby złożyć wniosek o pozwolenie na budowę dotyczący działań na terenach poza granicami gminy oraz wystąpić do LfU o uzyskanie dalszych zezwoleń. Ostatecznie jednak zdecydowano się na złożenie wniosku o sporządzenie planu zagospodarowania przestrzennego, aby w porozumieniu z gminą i przy udziale mieszkańców uzyskać prawo do realizacji modernizacji istniejącego centrum biomasowego. Moim zdaniem jest to rozwiązanie bardziej przejrzyste.
W grudniu 2024 r. nasza rada gminy wyraziła zgodę na tę inicjatywę poprzez sporządzenie planu zagospodarowania przestrzennego oraz zatwierdzenie wstępnego projektu. Wiosną 2025 r. przeprowadzono pierwszą, wczesną fazę konsultacji społecznych oraz konsultacji z zainteresowanymi organami. W marcu w Hennickendorfie odbyło się publiczne spotkanie informacyjne, w którym wzięło udział około 45 mieszkańców.
Na podstawie uwag zgłoszonych w ramach wczesnego etapu konsultacji zlecone biuro projektowe opracowało projekt planu zagospodarowania przestrzennego. W tym celu sporządzono również szereg ekspertyz specjalistycznych, między innymi dotyczących ochrony gatunków oraz potencjalnego narażenia na hałas, zapachy, pył lub ruch drogowy. W rezultacie można oczekiwać, że dzięki realizacji planowanych działań modernizacyjnych w większości tych obszarów osiągnięta zostanie znaczna poprawa w stosunku do obecnego stanu.
W kwestii ruchu drogowego należy jeszcze wypracować odpowiednie rozwiązanie. Mieszkańcy i władze oceniają natężenie ruchu na trasie przebiegającej przez Hennickendorf jako bardzo duże. Jako obwodnicę można rozważyć modernizację istniejącej drogi rolniczej między drogą B1 a miejscowością Rehfelde, na wschód od Hennickendorfu i Herzfelde. Trwają obecnie poważne rozmowy na ten temat między naszą gminą, urzędem Märkische Schweiz (w imieniu gminy Rehfelde) oraz BSR.
W chwili obecnej Rada Gminy otrzymała projekt planu zagospodarowania przestrzennego do zatwierdzenia. Decyzja w tej sprawie ma zostać podjęta na posiedzeniu w dniu 18 grudnia 2025 r. Tak zwana „uchwała zatwierdzająca” jest niezbędna, aby umożliwić ponowne konsultacje społeczne oraz konsultacje z zainteresowanymi organami w sprawie nowego stanu zaawansowania planu. O ile w radzie gminy uzyska się większość głosów, aktualna dokumentacja planistyczna zostanie opublikowana w Internecie w okresie od 19 stycznia do 22 lutego 2026 r. Ponadto dokumenty zostaną udostępnione w formie papierowej w biurze obsługi mieszkańców naszej gminy oraz u sołtysa w dawnym ratuszu w Hennickendorfie. Każdy będzie mógł wówczas zapoznać się z dokumentacją oraz zgłaszać uwagi i opinie. W tym kontekście planowane jest również kolejne publiczne spotkanie informacyjne w Hennickendorfie, którego celem będzie udzielenie odpowiedzi na wszelkie pytania dotyczące treści i przebiegu postępowania.
Należy pamiętać, że nie jest to jeszcze ostateczne uchwalenie planu zagospodarowania przestrzennego. Jest to niezbędny krok w tym kierunku. Gmina ma w swoich rękach inicjatywę aż do momentu podjęcia ostatecznej uchwały w sprawie statutu oraz w zakresie kontroli realizacji i przestrzegania planu zagospodarowania przestrzennego. Jeśli nie dojdziemy do porozumienia w sprawie nierozstrzygniętych kwestii, nie musimy uchwalać statutu!
Wcześniej wszystkie otrzymane uwagi muszą zostać przeanalizowane i rozpatrzone przez radę gminy. Dopiero po zakończeniu tego procesu i stwierdzeniu, że nie są już konieczne żadne zmiany w planie zagospodarowania przestrzennego (czasami powstaje nowy projekt), plan ten może zostać przyjęty w formie uchwały i wejść w życie. Wcześniej rada gminy będzie musiała również podjąć decyzję w sprawie umowy urbanistycznej, w której spółka BSR zobowiązuje się do pokrycia kosztów postępowania oraz do realizacji warunków określonych przez gminę.
Należy pamiętać, że plan zagospodarowania przestrzennego nie reguluje kwestii, czy oraz w jakiej ilości BSR może przetwarzać odpady kompostowe w tej lokalizacji. Niezbędne w tym zakresie zezwolenia wydaje Krajowy Urząd ds. Środowiska. W rozmowach z gminą firma BSR zobowiązała się, że w przyszłości nie będzie przetwarzać w Hennickendorfie większych ilości odpadów biologicznych niż te, na które dotychczas uzyskano zezwolenia. Drugi duży i nowoczesny zakład firmy BSR zajmujący się utylizacją odpadów biologicznych znajduje się w zachodniej części Berlina, w dzielnicy Ruhleben.
Chciałbym w tym miejscu podkreślić, że odrzucenie projektu planu zagospodarowania przestrzennego nie spowodowałoby likwidacji zakładu. Nawet gdyby gmina podjęła uchwałę o rezygnacji z realizacji planu zagospodarowania przestrzennego, na tym terenie nadal mogłoby odbywać się kompostowanie. Być może nie wszystkie odpady byłyby wówczas przetwarzane, a jedynie te, które mogą być kompostowane w postaci otwartych pryzm. Możliwe jest również, że w wyniku długotrwałych postępowań sądowych lub przed organami wydającymi zezwolenia uda się stworzyć podstawy prawne bez konieczności sporządzania planu zagospodarowania przestrzennego.
Jestem przekonany i mogę powiedzieć na podstawie wieloletniego doświadczenia w planowaniu gminnym:
Jeśli teraz przejdziemy do kolejnego etapu procedury, Państwo, jako mieszkańcy, zostaną intensywnie włączeni w ten proces. Władze gminne i rada gminy są świadome tej kwestii. Wspólnie możemy wpłynąć na dalszy rozwój sytuacji i doprowadzić do wyraźnej poprawy w stosunku do obecnego stanu rzeczy. To jest mój cel i to jest nasz cel. Jeśli odmówimy kontynuacji planowania i negocjacji, zostaniemy wykluczeni, a nasze możliwości uczestnictwa będą wówczas znacznie mniejsze.Jeśli mają Państwo pytania dotyczące tego projektu, mogą Państwo w każdej chwili zwrócić się do mnie lub do właściwego wydziału w naszej administracji gminnej.
Ponadto serdecznie zapraszam Państwa w dniu 11 grudnia 2025 r. na teren zakładu BSR, aby wziąć udział w publicznej dyskusji na temat tego projektu, która odbędzie się przy „Blauen Robur” pod przewodnictwem stacji RBB.
Z poważaniem
Sabine Löser BurmistrzW celu uzyskania dalszych informacji prosimy o kontakt:
Gmina Rüdersdorf koło Berlina
Wydział 1 – Planowanie i budownictwo
Skrytka pocztowa 07
15558 Rüdersdorf koło Berlina
planung@ruedersdorf.de
033638 / 85 103